28.04.2021, 00:57 9169

Edebiyat Eğitimimiz Üzerine

İnsanların kalbine ve ruhuna tesir eden, duygulara yön veren kuvvettir estetik. Edebiyat eğitiminde de estetik yönü kuvvetli eserler seçilmelidir. Ruhumuz üzerinde en ufak bir iz bırakmayacak eserleri, müfredat ve kitaplar yoluyla sınıfa sokmak, nafile bir uğraştan başka bir şey değildir. Edebiyat dersi öğrenciye, hayatı, hayatta elde edilebilecek tecrübeleri verebilmelidir.

Gerçek anlamda tesirli olan bir romanı uykunuzdan feragat ederek okursunuz, onu okumaktan kendinizi alamazsınız. “Zorla güzellik olmaz.” der atalarımız. Bu söz edebiyat dersleri için bir yol gösterici olmalıdır.

Edebiyat eğitiminde öğrencinin yaşına, karakterine ve zevkine uygun eserler okutarak onlara edebiyat zevki kazandırabilirsiniz. Birçok insan, edebiyat ve okuma zevkini serüven romanları sayesinde kazanmıştır. Her yıl okullarımızdan birçok mezun vermemize rağmen edebiyat zevki meydana gelmiyorsa bunun sebeplerini müfredatta ve kitaplara seçilen metinlerde aramak gerekir. Ders kitaplarında öğrencilere hitap eden pek az metin vardır. Bu metinler müfredat programın sınırlılıkları nedeniyle iyi seçilmiş metinler değildir. Metin seçerek, yukarı gidiyor. Metin seçilirken estetik değerden ziyade dönemler ve edebi şahsiyetler dikkate alınıyor. Böyle olunca da amaç edebî zevk uyandırmaktan uzaklaşıp tarihi bilgi vermeye gidiyor.

Edebî eserde neyin değerli olduğu da memleketimizde maalesef anlaşılabilmiş değildir. Hâlâ Ortaçağ’dan kalma Avrupalıların çoktan terk ettiği şekil ve içerik sürüp gidiyor. Bir öğrencinin şiirin nazım şeklini, kafiyesini veya temasını bilmesi ona nasıl bir edebiyat zevki katar ki? Anlamak mümkün değil.

Günümüzde edebiyat kitapları metni incelerken, metnin yazıldığı dönemi kim tarafından yazıldığını, metnin yapısını, sanatçının kullandığı kelimelerin ne anlama geldiğini, içerik yönünden de en fazla metnin temasını veya ana düşüncesini ele alır. Sanki bu eserleri oluşturan sanatçı bu amacı taşıyormuş gibi. Bu anlayış terk edilmediği sürece edebiyat eğitiminde istenilen hedeflere ulaşılamaz.

Bugün yeni bir bakış açısına ihtiyaç vardır. Edebî bir metni sadece tarih, şekil, içerik ve sanatçısı yönünden incelemek yerine; estetik, sosyolojik, psikolojik ve üslup özellikler yönünden incelemek daha yararlı olacaktır.

Bu yönüyle ele alındığında, birçok eser hakkındaki basmakalıp fikirler değişecek, eserin belki de hiç bilinmeyen bir yönü ortaya çıkacaktır.

İnsanoğlunun kendisini ifade biçimi olan sanat eseri de tıpkı bir insan gibi karışık derin ve anlaşılması güç bir özelliğe sahiptir. Edebî bir inceleme, bütün bunları ortaya koyduğu müddetçe başarılıdır.

“Leyla ile Mecnun” şiirindeki psikolojik ve sosyolojik derinliğe inmeden sadece “Metnin türü mesnevidir, şairi Fuzuli’dir, konusu beşerî aşktır, şiirin şekil özellikleri şunlardır…” şeklinde inceleme yapılırsa O ders, öğrenciye eziyet olmaktan başka bir işe yaramaz.

Kısacası öğrenciye, metinde, insana ait neler varsa o verilmeye çalışılmalıdır, basmakalıp sözler yerine öğrencinin metinden zevk alması sağlanmalıdır. Öğrenci metinde kendine dair, çevresine dair, içinde yaşadığı topluma dair bir şeyler bulduğu zaman o metin onun dikkatini çekecektir. Bu konuda başta eğitimi yönetenlere ciddi görev ve sorumluluklar düşmektedir. Toplumdan soyut eserlerin öğrenciye katacağı hiçbir şey yoktur.

Yorumlar (1)
Mesure 1 yıl önce
Süper bir yazı olmuş hocam.
Günün Karikatürü Tümü

Günün önemli haber ve videoları WhatsApp kutunuzda! Telefon numaranızı yazın, hemen abone olun...

Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 38 81
2. Fenerbahçe 38 73
3. Konyaspor 38 68
4. Başakşehir 38 65
5. Alanyaspor 38 64
6. Beşiktaş 38 59
7. Antalyaspor 38 59
8. Karagümrük 38 57
9. Adana Demirspor 38 55
10. Sivasspor 38 54
11. Kasımpaşa 38 53
12. Hatayspor 38 53
13. Galatasaray 38 52
14. Kayserispor 38 47
15. Gaziantep FK 38 46
16. Giresunspor 38 45
17. Rizespor 38 36
18. Altay 38 34
19. Göztepe 38 28
20. Ö.K Yeni Malatya 38 20
Takımlar O P
1. Ankaragücü 36 70
2. Ümraniye 36 70
3. Bandırmaspor 36 62
4. İstanbulspor 36 60
5. Erzurumspor 36 58
6. Eyüpspor 36 57
7. Samsunspor 36 51
8. Boluspor 36 50
9. Manisa Futbol Kulübü 36 49
10. Tuzlaspor 36 49
11. Denizlispor 36 49
12. Keçiörengücü 36 48
13. Gençlerbirliği 36 48
14. Altınordu 36 45
15. Adanaspor 36 45
16. Kocaelispor 36 44
17. Bursaspor 36 44
18. Menemen Belediyespor 36 38
19. Balıkesirspor 36 12
Takımlar O P
1. M.City 38 93
2. Liverpool 38 92
3. Chelsea 38 74
4. Tottenham 38 71
5. Arsenal 38 69
6. M. United 38 58
7. West Ham United 38 56
8. Leicester City 38 52
9. Brighton 38 51
10. Wolverhampton Wanderers 38 51
11. Newcastle 38 49
12. Crystal Palace 38 48
13. Brentford 38 46
14. Aston Villa 38 45
15. Southampton 38 40
16. Everton 38 39
17. Leeds United 38 38
18. Burnley 38 35
19. Watford 38 23
20. Norwich City 38 22
Takımlar O P
1. Real Madrid 38 86
2. Barcelona 38 73
3. Atletico Madrid 38 71
4. Sevilla 38 70
5. Real Betis 38 65
6. Real Sociedad 38 62
7. Villarreal 38 59
8. Athletic Bilbao 38 55
9. Valencia 38 48
10. Osasuna 38 47
11. Celta Vigo 38 46
12. Rayo Vallecano 38 42
13. Elche 38 42
14. Espanyol 38 42
15. Getafe 38 39
16. Mallorca 38 39
17. Cadiz 38 39
18. Granada 38 38
19. Levante 38 35
20. Deportivo Alaves 38 31
Namaz Vakti 23 Mayıs 2022
İmsak
Güneş
Öğle
İkindi
Akşam
Yatsı

Gelişmelerden Haberdar Olun

@