DOLAR
7.3985 +0.43
EURO
9.0105 +0.76
ALTIN
443.426 +0.23
BIST
1542 -0.64
08.05.2020, 19:57 844

Korona Günlerinde İnsanın “Kendi” Farkındalığı

İlk olarak Çin’de gündem olan virüs bize çok uzaktı. İran’a geldi, Avrupa’yı esir aldı. Bize de ha bugün gelir ha yarın gelir dedik ve geldi. Sonra yaşadığımız şehre ne zaman gelir acaba diye bekledik. Nihayet şehrimize de geldi. Virüsün bize olan mesafesi azaldıkça kaygılarımız arttı, davranışlarımız ve gündemimiz değişti. Değişen ritüellerimiz de toplumsal olarak yeni bir hayat düzenini bize dayattı. Şimdilerde buna alışmaya çalışıyoruz. Hem fiziksel, hem psikolojik olarak…

Bu virüs, adeta işinde uzman bir kapkaççı gibi; bizim olanı, alışkanlıklarımızı, bizi biz yapan çoğu şeyi çaldı bizden. Tokalaşmamızı, sarılmamızı, dokunmamızı, işimizi ve en önemlisi; 24 saate sığmayan hızlı yaşamımızı.

İnsanın yaşamı anlamlandırması açısından bu sürecin bize yeni yetenekler kazandıracağı ortadadır. Bizi gerçeklerle, özümüzle ve kendimizle yüzleştirmesi gibi. Şehir insanının hızlı hayatı, kişilerle ve nesnelerle olan ilişkisi hep bir meşguliyeti beraberinde getirmektedir. Oysa bu süreç, bizim çok elzem olarak gördüğümüz fakat o kadar da önemli olmayan birçok şeyden soyutladı bizi. İyi de yaptı. İnsan biraz da olsa kendine dönmeyi başardı.

İnsanın kendine dönmesi belki de bazı şeyleri gün yüzüne çıkardı. Gün yüzüne çıkan en önemli şeylerden bir tanesi de ilişkilerimiz oldu. Kendi gözlemlerime göre performans odaklı birlikteliklerin yerini daha doğal ve sade birliktelikler aldı.

Belki bazılarımız da kendimizle kalmaktan, kendimizden kaçtık bu dönemde. Ancak kendimize odaklanmak, iç görü kazanmak çoğu zaman yapıcıdır. Evde kalıp kendine dönen insanların bazıları bir boşluk hissetti ve ne yapacağını bilememe duygusunu yaşadı. Bu belirsizliğin yaşattığı şey tam da varoluş vakumudur. Günümüz insanının sezgilerine yabancılaşması da kendine dönük olmamanın sonucudur. Sezgisini kaybeden bir grup insan da sürekli başkalarının yaptığını yapmakta, onların doğrusunu kabul etmekte. En çok okunan kitapları okumakta, başkalarının güldüğüne gülmek zorunda hissetmekte ya da başkaları gibi düşünmektedir. Diğer bir grup insan da söylenenlere hep boyun eğmekte. Sonuç olarak, kendimizi ve aslında ne istediğimizi unuttuk.

İnsanın kendisiyle kalmasını bir bakıma özgürlük olarak da görüyorum. Bu özgürlük aslında, tek başına ne yapacağını bilememe kaygısıyla da eşdeğer gibi görünüyor. Evde kalmaya direnen insanların aslında kendi özgürlüğüne, kendi planlarını ortaya koymaya, kendi gibi yaşamaya direndiğini de görüyoruz. Çünkü daha önce insanın iş saati başkaları tarafından belirlenmiş ne giyeceğini ya da ne yiyeceğini sosyal medyadan öğrenmiş, dinlenme zamanlarını başkası yapılandırmış, herkesin okuduğunu okumuş, en hit olanı izlemiş… Daha önce bu şekilde kendisiyle kalma tecrübesi göstermemiş. Sürekli meşgul olan şehir insanının hayatı hep başkaları tarafından sistemleştirilmiştir. Bu süreçte belki de kendi yaşamımızı kontrol etmemiz, kendi planımızı kurmamız gerekir. Evde kalmak ve kendimize dönmek bizim için bir fırsat olabilir. Zamanı kendine göre özgürce yapılandır. Yetişmek zorunda olduğun bir iş yok, kaçıracağın bir konser ya da otobüs yok. Kendinlesin ve kendinle birlikte bir yaşam amacı belirle. Yaşam amacı belirlemek çok kolay olmayabilir, bu yüzden kendinden olağanüstü şeyler de bekleme. Geçmişte ertelediklerine bak, şimdi ne yapabilirsin, buna odaklan. Yaşam amacı belirlemezsen, yaşam anlamın boş kalır.

Spor durdu, bazı iş yerleri kapandı, konserler ve toplu etkinlikler iptal edildi, devam eden iş kolları farklı çalışma yöntemlerine geçiş yaptı. “Evde Kal” çağrılarına uyan birçok insan evlerine çekildi. Evde kalmanın, dışarıya çıkmamanın sanki yabancısıymış gibi davranıldı. Aslında dışarıdaki hayat da evdekinden daha iyi değil, dışardayken de bundan şikayet ediyorduk. Tatil planları yapıp evde ayaklarımızı uzatmayı, biraz kafa dinlemeyi istiyorduk. Evde kalmakla can sıkıntısı eş değer görüldü. Sürekli mutluluk peşinde koşan insan, mutlu olmaktan başka duyguları şimdiye kadar yadsımış gibiydi.

Oysa can sıkıntısı kötü müdür, mutluluk haricindeki duygulardan kurtulmak mı gerekir? Bence gerekmez. Sürekli canımız sıkkın olsun demiyorum ama olumsuz duygularımızı da içselleştirmemiz gerekir. Nitekim, büyük buluşlar ve önemli kuramlar hep buhranlı zamanların arkasından gelmiştir. İspanyol gribi, Ortaçağ’ın karanlık Avrupa’sının gelişimi, Rönesans, İkinci Dünya Savaşı, ekonomik krizler bu duruma referans gösterilebilir. Freud’un da dediği gibi; “Uygarlığın bedeli nevrozlardır.”

Batı terapi modellerinin çoğunda insanın hep mutlu olması gerekmektedir diye bir algı vardır. Batı terapilerindeki bireyci yaşam, mutlu olmayı çok önemser. Kaygı, korku, gibi olumsuz duygular istenmeyen duygulardır ve bir şekilde ondan kurtulmanız istenir. Oysa Doğu terapilerinin genelinde insanın sadece mutluluk duygusu ile kalması insan yaratılışına aykırı gibi görünür. Duyguların her biri bize yeni şeyler öğretir. Olumlu ve olumsuz duyguların sahibinin biz olduğunu, onların hepsinin kabul edilmesi gerektiği söylenir.

Batı toplumunun bireyi odağa alan yaklaşımları, aşırı kontrolcülüğü de beraberinde getirmiştir. Literatürde “tanrılaşma kompleksi” diye geçen bu durumu danışanlarımın bazılarında görmekteyim. Aşırı kontrolcü olmak insanlara her şeye müdahale etme zorunluluğu getirmekte ve bu mümkün olmadığından arkasından çaresizlik duyguları yaşanmaktadır. Çaresizlik duygularıyla gelen danışanlarımda “ben yetersizim, başarısızım, artık denemeyi bıraktım, ne hali varsa görsün…” gibi sözler duymak çalışmalarımızın başlangıç noktasını oluşturmakta. Oysa insanın gücü her şeye yetmeyebilir. İnsan acziyetini ve ne kadar sonsuz ihtiyaçları olduğunu fark ettiği an çaresizlik duygusuyla baş etmesi daha kolay hale gelmektedir. Her şeyi kontrol etmeyi, müdahaleci olmayı bırak ve rahatla. Şöyle ki; bir insanda COVİD-19 ağırlığı 0,00000005 gr olarak saptanmış. Dünyada 2 milyon hasta olduğunu varsayarsak, dünyadaki toplam virüs ağırlığı 1 gr yapıyor. Yani dünyayı alt üst eden 1 gramlık virüse bile gücümüz yetmezken rahatlamak için tevekkül ve teslimiyet kesinlikle şarttır. Tevekkülü ve teslimiyeti ise kesinlikle pasiflik olarak algılamamak gerekiyor. Zira direnmek yerine teslim olmanın arkasındaki güzellikleri denemeyen bilemez. Bazen bunu neden yaşıyorum diye sormak yerine; bunu yaşamam gerekiyormuş demeyi öğrenmek lazım.

Şunu da eklemek istiyorum. Birey olarak mutluluğu her zaman başkalarından ya da hayattan beklemememiz gerekir. Hayata anlam katan kişinin kendin olması gerekir. Çünkü aktif olan sensin.

İnsanların ve toplumların alışık olduğu konfor alanları vardır. Bu salgınla birlikte toplum olarak ve bireysel olarak kendi konfor alanlarımızın dışına çıktık. Konfor alanlarının dışında bizi bekleyen şey; gerginlik, belirsizlik, kaygı ve korkudur. Yeni bir şeyler üretmek de tam da konfor alanlarının dışındaki gerginlikten doğmaktadır. İnsan keyifli olduğu ve dayatmanın olmadığı zamanlarda olağanüstü düşünemez. Bazen mucizeler konfor alanlarının dışında gerçekleşir.

Konfor alanının içerisinde ise arzularımızın bize dayattığı şeyler vardır. Modern insanın dipsiz bir kuyuda arzularını araması ve nihayetinde doyumsuz bir hal alması bazı arzularımızı kısıtlamamız gerektiğini bize gösteriyor. Bu süreç bazı insanlara, sürekli arzuların ve hazzın peşinde koşmanın ne kadar gereksiz olduğunu göstermiştir. İsteyip de bırakamadığınız, bağımlı olduğunuz kişi ve nesnelerin sizi yönetmesine izin vermeyin. Tam bu noktada nelerin size yük olarak geldiğini hissedin. Bavulunuzdan bu yükleri boşaltın ve bundan sonraki yaşamınızda nelerle devam etmek istediğinize karar verip bavulunuza onları koyun. Yaşamınızda gerçekten olması gerekenleri düşünün. Kibir, hırs, tutku gibi sana yük olan, fayda sağlamayan duygulardan kurtul. Çok fazla kuralların olmasın; -meli, -malı gibi şartlı cümlelerden vazgeç ve insanlarla arandaki duvarı yık. Küs olduklarınla barış, felaketleştirme yaparak her şeyin en kötüsünü düşünme.

Sürekli haz peşinde koşmak insanı ruhsal olarak en çok yoran şeylerden birisidir. Hazzın sonu yoktur. “bi evleneyim her şey çok güzel olacak, şu arabayı alırsam tamam, okuldan bi mezun olayım her şey süper olacak, şu hafta sonu bi gelsin hele, şu terfiyi alırsam harika olacak…” gibi cümlelerin hayatta sonu yoktur. Yavaşlamak ve anda kalmak için ölümü beklemeyin. Biraz yavaşlayın, hatta durun; bu dünyadan bir kez geçiyorsunuz…

Yorumlar (5)
Muzaffer 9 ay önce
İçinde bulunduğumuz süreci anlatan ve bu sürece farkındalık oluşturması açısından çok kıymetli bir yazı olmuş. Kalemine, Yüreğine sağlık.
MBey 9 ay önce
20.yy da atom bombası, 21.yy da virüs
Adem kara 9 ay önce
Her şerde bir hayır vardır. Belkide bizim için hayırlı olanı budur.
Harun Çelik 9 ay önce
Evet şu hal bazılarına bir musibet bazılarına ise yavaşlayan ve anda kalanlar için büyük bir rahmeti ilahi kırılacak cam şişelerin farkına varıp ebediyete inkılap edecek elmaslarin farkına varma şuuru mektubu
Akg 9 ay önce
Geleceği değil geçmişi hayal ettiren şu musibetten tez zamanda kurtuluruz inşAllah

Günün önemli haber ve videoları WhatsApp kutunuzda! Telefon numaranızı yazın, hemen abone olun...

parçalı az bulutlu
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 20 44
2. Galatasaray 20 39
3. Fenerbahçe 19 39
4. Gaziantep FK 20 35
5. Trabzonspor 20 33
6. Hatayspor 20 32
7. Alanyaspor 19 31
8. Karagümrük 20 30
9. Malatyaspor 20 27
10. Antalyaspor 20 26
11. Göztepe 20 25
12. Rizespor 20 25
13. Sivasspor 19 24
14. Başakşehir 20 24
15. Konyaspor 20 23
16. Kasımpaşa 19 22
17. Kayserispor 19 19
18. Gençlerbirliği 20 19
19. Ankaragücü 19 18
20. Erzurumspor 20 17
21. Denizlispor 20 14
Takımlar O P
1. Giresunspor 18 38
2. Samsunspor 18 36
3. İstanbulspor 17 34
4. Altay 18 32
5. Adana Demirspor 18 31
6. Ankara Keçiörengücü 18 31
7. Bursaspor 18 30
8. Tuzlaspor 18 30
9. Altınordu 17 28
10. Bandırmaspor 18 27
11. Adanaspor 17 21
12. Ümraniye 18 20
13. Boluspor 18 19
14. Akhisar Bld.Spor 18 16
15. Menemen Belediyespor 17 16
16. Balıkesirspor 18 16
17. Ankaraspor 18 10
18. Eskişehirspor 18 4
Takımlar O P
1. M. United 19 40
2. Man City 18 38
3. Leicester City 19 38
4. Liverpool 19 34
5. Tottenham 18 33
6. Everton 17 32
7. West Ham 19 32
8. Aston Villa 17 29
9. Chelsea 19 29
10. Southampton 18 29
11. Arsenal 19 27
12. Leeds United 18 23
13. Crystal Palace 19 23
14. Wolverhampton 19 22
15. Burnley 18 19
16. Newcastle 19 19
17. Brighton 19 17
18. Fulham 18 12
19. West Bromwich 19 11
20. Sheffield United 19 5
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 18 47
2. Real Madrid 19 40
3. Barcelona 19 37
4. Sevilla 19 36
5. Villarreal 20 34
6. Real Sociedad 20 31
7. Granada 20 28
8. Real Betis 20 27
9. Celta de Vigo 20 24
10. Cádiz 20 24
11. Levante 19 23
12. Getafe 18 23
13. Athletic Bilbao 18 21
14. Valencia 20 20
15. Eibar 20 20
16. Real Valladolid 20 20
17. Osasuna 20 19
18. Deportivo Alaves 20 18
19. Elche 18 17
20. Huesca 20 13
Namaz Vakti 25 Ocak 2021
İmsak 06:30
Güneş 07:57
Öğle 13:06
İkindi 15:41
Akşam 18:05
Yatsı 19:26

Gelişmelerden Haberdar Olun

@