DOLAR
8.0955 -0.32
EURO
9.6942 -0.01
ALTIN
451.432 -0.92
BIST
1409 +2.25
14°
13.04.2020, 11:54 211

Akıl ve Kalp

Büyüklerimizden hep işittiğimiz ve aşina olduğumuz latifeler, “Akıl ve Kalp bir uzuvdur. Dünyaya bakan yönü Akıl, Ukbaya bakan yönü Kalp oluyor. Akıl görmez, Kalp görür.

Gözün beyazı ve siyahı gibidir. Beyaz akıl, siyahı ise kalp gibidir. Görme işlemi gözün siyahı ile gerçekleşir. Ancak; beyazın yardımıyla görür.”

Kalp: Bir şeyin içini dışına çıkarmak, altını üstüne getirmek, ters çevirmek, bir şeyi başka bir şeye dönüştürmek ve değiştirmek” gibi anlamlara gelen kalb kelimesi vücutta kan dolaşımını sağlayan organın adıdır. Kalb, dinî ve tasavvufî bağlamda bilgi ve düşüncenin kaynağı veya aracıdır. Bir et parçasından ibaret olan kalble bir ilişkisi olmakla birlikte ondan ayrı olan bu anlamdaki kalbe “rabbânî latife” ve “ilâhî cevher” de denir.[1]

Akıl; düşünme ve düşündüğünü anlama, yorumlama ve kavrayarak tanımlandırma, istidatları olan zekâ ve hafızasını kullanması demektir.

Olaylar arasında bağ kurma, yorumlama ve akletme ile meydana gelir. Akıl, beş duyudan ve his dediğimiz kalpten gelen sezgi ve verileri Allah’ın lütfu olan istidatı zekâ ile yorumlar, doğruluğunu ölçmek için teyide muhtaç olur. Ve süzgeçten bu veriler kalbe gönderilir. Kalp onay verirse bu bilgiler, doğru bilgiye dönüşerek hafıza istidadında doğru kayıt edilir. Daha sonra hatıra gelerek kullanılır. Akıl ile kalp bir bütün olarak çalışırlar, omuz omuza hareket ederler ve birlikte işlem yaparlar.

Lakin Aklın yetemediği hususlar da vardır. Bunlar metafizik ve ötesidir. Gazâlî duyuları ve aklı marifete ulaşma hususunda sınırlı ve eksik olarak görür. Onun "rabbânî hususlar" dediği metafizik konular hakkında bilgi sahibi olmak aklın üstünde bir bilgi vasıtasına ihtiyaç gösterir ki bu da keşif ve ilhâmdır. Yani Allah'ı bilmenin kaynağı rasyonel bilgi değildir.[2] Gazâlî Allah'ın kalbine attığı nur olmasa hakikate ulaşamayacağını açıkça ifade eder. O keşif yoluyla bilgiye ulaşma imkânının olabileceğini samimiyetle savunur.[3]

Kalbin keşfine gayret eden himmet bulur. Orada olan lakin Allah’ın varlığıdır. Unutmasın ki insan kalbine sürekli müracaat etmesin, keşif alemi bilmediğimiz deryadır. Vesvese kalbe bırakılır. Akılla murakabe edilmez ise vesvese esiri olur. Veya hasarı düzeltemeyeceğimiz büyüklükte olabilir. Kuran-ı Kerim de çoğu ayeti celile akletmez misiniz der. Hep akılla hareket etmek kibire yola açar. Benliği büyüyerek Rabbine şirke kadar gidebilir.

Bu konu çok derin hususları barındırmakla beraber avamca Rabbim bize verdiği lütufla özetle; Akıl ve Kalp sağlığı için insanların kötü fikirlerini izole etmeleri zikir ile meşgul olup tefekkür dünyasına seyran ederek şükürle hamdü sena etmeleri gerekir. Vesselam,

[1] Türk Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi, (Cevherî, I, 204; Lisânü’l-ʿArab, “ḳlb” md.)

[2] Necip Taylan, Gazzâlî’nin Düşünce Sisteminin Temelleri, s. 27

[3] Gazâlî, el-Munkızü mine'd-dalâl, s. 539.

Yorumlar (0)
Günün Karikatürü Tümü

Günün önemli haber ve videoları WhatsApp kutunuzda! Telefon numaranızı yazın, hemen abone olun...

14°
parçalı az bulutlu
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 32 70
2. Fenerbahçe 33 66
3. Galatasaray 32 62
4. Trabzonspor 33 58
5. Alanyaspor 33 52
6. Gaziantep FK 32 50
7. Hatayspor 32 49
8. Karagümrük 33 49
9. Sivasspor 32 47
10. Göztepe 33 46
11. Antalyaspor 33 42
12. Konyaspor 32 40
13. Ankaragücü 32 36
14. Rizespor 32 36
15. Kasımpaşa 33 36
16. Malatyaspor 32 34
17. Başakşehir 32 33
18. Kayserispor 32 33
19. Gençlerbirliği 32 31
20. Erzurumspor 33 28
21. Denizlispor 32 26
Takımlar O P
1. Giresunspor 30 63
2. Adana Demirspor 30 58
3. Samsunspor 29 57
4. Altay 29 53
5. Altınordu 30 52
6. İstanbulspor 29 51
7. Ankara Keçiörengücü 30 49
8. Tuzlaspor 30 44
9. Ümraniye 29 41
10. Bursaspor 29 40
11. Bandırmaspor 29 39
12. Boluspor 29 35
13. Balıkesirspor 29 32
14. Adanaspor 29 31
15. Menemenspor 29 30
16. Akhisar Bld.Spor 29 25
17. Ankaraspor 29 22
18. Eskişehirspor 30 8
Takımlar O P
1. Man City 32 74
2. M. United 31 63
3. Leicester City 31 56
4. West Ham 31 55
5. Chelsea 31 54
6. Liverpool 31 52
7. Tottenham 31 49
8. Everton 30 48
9. Arsenal 31 45
10. Leeds United 31 45
11. Aston Villa 30 44
12. Wolverhampton 31 38
13. Crystal Palace 31 38
14. Southampton 31 36
15. Brighton 31 33
16. Burnley 31 33
17. Newcastle 31 32
18. Fulham 32 26
19. West Bromwich 31 24
20. Sheffield United 31 14
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 30 67
2. Real Madrid 30 66
3. Barcelona 30 65
4. Sevilla 30 61
5. Real Sociedad 30 47
6. Real Betis 30 47
7. Villarreal 30 46
8. Granada 30 39
9. Levante 30 38
10. Celta de Vigo 30 37
11. Athletic Bilbao 30 37
12. Cádiz 30 35
13. Valencia 30 34
14. Osasuna 30 34
15. Getafe 30 30
16. Huesca 30 27
17. Real Valladolid 30 27
18. Elche 30 26
19. Deportivo Alaves 30 24
20. Eibar 30 23
Namaz Vakti 14 Nisan 2021
İmsak 04:36
Güneş 06:06
Öğle 12:54
İkindi 16:35
Akşam 19:32
Yatsı 20:56

Gelişmelerden Haberdar Olun

@