Hindistan'da Birelvi ekolü

Günümüzde çok geniş bir halk kitlesi tarafından temsil edilen hareketin mensuplarının çoğu ilmi ve sosyal statü bakımından orta ve alt kesimlerden oluşuyor. Mensupları Ahmed Rıza Han’ı 20. yüzyılın müceddi olarak görür.

DÜNYA 08.07.2021, 02:32 08.07.2021, 02:35
Hindistan'da Birelvi ekolü

Hindistan’ında binlerce medresesi ve eğitim kurumu olan cemaat, sert tekfirci tavrını sürdürmektedir. Hanefi mezhebini ve tasavvufi geleneği kendisine temel alan cemaatin Ahmed Rıza Han tarafından yapılan yorum ve uygulamaları günümüzde hala asıl belirleyici unsur olmaya devam ediyor.

Şii bir kökten gelen Kandehar asıllı Peştun Ahmed Rıza Han Birelvi (1856-1921) liderliğinde kurulan Birelvi Cemaati, Hindistan’ın önemli dini gruplarından biri olarak biliniyor. Cemaat-i Ehl-i Sünnet olarak da tanınan ekolün kurucusu Ahmed Rıza Han, Hindistan’da İngiliz sömürge yönetimi zamanında doğmuştur. Küçük yaşta eğitimini bitirmiş ve çok erken yaşlarda eser vermeye başlamıştır. Hindistan içerisinde İngiliz yönetimine karşı başkaldırı hareketlerinin yoğun olduğu bir dönemde yetişmesi Ahmed Rıza Han’ın kişiliği üzerinde etkili olmuştur.

Ahmed Rıza Han, Hintli Müslümanlar tarafından kurulan eğitim kurumları Diyobend ve Aligarh arasında orta yolu temsil etmek ve ilim adamlarını bir çatıda toplamak için kurulan Nedvetü’l Ulema içerisinde görev almıştır. Ancak Ahmed Rıza Han, kuruluşunda yer aldığı Nedvetü’l Ulema’ya bir süre sonra cephe almış ve muhalefet etmiştir. Daha da ileri gidip oluşumda yer alanların küfür içinde olduklarına dair fetva vermiştir. Ahmed Rıza Han’ın cemaatlere karşı olan sert tavrı Nedve ile sınırlı kalmamıştır. Taklit, bid’at ve hurafelere karşı olan Ehl-i Hadis ekolünü reddetmiştir. Öte yandan kendileri gibi Hanefi ve sufi meşrep olan Diyobendiler’e de şiddetle karşı çıkmıştır.

Ahmed Rıza Han’ın dönemim en önemli cemaatlerine karşı takındığı bu tavır, bölgeyi yöneten İngilizler bir fırsat olarak görmüştür. Hint Alt Kıtası’nda çıkan başkaldırıları bertaraf etmek isteyen İngilizler, kendilerini destekleyici dini görüşlerden yararlanmak istemiştir.

Böylelikle kendilerine ılımlı bakan unsurları kullanıp durumlarını meşrulaştırmayı amaçlamışlardır. Ahmed Rıza Han’ın bu dönemde verdiği pek çok fetva İngilizler’i memnun etmiştir. Örneğin Hilafet konusunda halifelerin Kureyş’ten olmasıyla ilgili hadisi dile getirerek Osmanlı’nın İslam Hilafeti’ni temsil etmediğini dile getirmiştir. Bu nedenden ötürü, Hindistanlı Müslümanların hilafeti kurtarmak amacıyla Osmanlılar’ı desteklemelerini yanlış bulmuştur. Bu konuda verdiği fetva tartışma konusu olmuştur. Ahmed Rıza Han, Hintli Müslümanlar tarafından kurulan İngiliz yönetimine muhalif yapılarda yer almamıştır.

Hz. Peygamber’in zatı ve fiilleri ile ilgili olarak Birelviler’in çok aşırı görüşleri bulunmaktadır. Birelviler’e göre Hz. Peygamber, Allah’ın nurundan bir nurdur ve gölgesi yoktur. Onun beşeriyeti diğer insanlardan farklıdır.

O, geçmiş ve gelecekle ilgili gaybı bilir, her yerde hazır ve nazırdır. Ekolün inancına göre Hz. Peygamber ölmüş olsa bile dünya hayatı gibi bir hayatı vardır; muhtar-ı küldür. Ahmed Rıza Han’ın ölmeden önce yazdırdığı vasiyetinde “Benim kitaplarımda ortaya koyduğum din ve mezhebime sapasağlam yapışmak her farzdan daha evla bir farzdır” demiştir. Birelvi ekolünde Ahmed Rıza Han’ın irşadına uymak her şeyden evveldir.

Günümüzde çok geniş bir halk kitlesi tarafından temsil edilen hareketin mensuplarının çoğu ilmi ve sosyal statü bakımından orta ve alt kesimlerden oluşuyor. Mensupları Ahmed Rıza Han’ı 20. yüzyılın müceddi olarak görür. Hindistan’ında binlerce medresesi ve eğitim kurumu olan cemaat, sert tekfirci tavrını sürdürmektedir. Hanefi mezhebini ve tasavvufi geleneği kendisine temel alan cemaatin Ahmed Rıza Han tarafından yapılan yorum ve uygulamaları günümüzde hala asıl belirleyici unsur olmaya devam ediyor.

Kaynak: Abdulkadir Aksöz

Yorumlar (0)
Günün Karikatürü Tümü

Günün önemli haber ve videoları WhatsApp kutunuzda! Telefon numaranızı yazın, hemen abone olun...

Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 14 36
2. Konyaspor 14 26
3. Hatayspor 14 26
4. Alanyaspor 14 24
5. Fenerbahçe 13 23
6. Başakşehir 14 22
7. Karagümrük 14 22
8. Galatasaray 14 22
9. Adana Demirspor 14 20
10. Beşiktaş 14 20
11. Antalyaspor 14 18
12. Gaziantep FK 14 18
13. Altay 14 17
14. Sivasspor 14 16
15. Giresunspor 14 16
16. Kayserispor 14 16
17. Öznur Kablo Yeni Malatya 14 13
18. Göztepe 13 10
19. Kasımpaşa 14 10
20. Rizespor 14 10
Takımlar O P
1. Ümraniye 13 27
2. Ankaragücü 14 27
3. Eyüpspor 14 27
4. Bandırmaspor 13 25
5. Erzurumspor 12 25
6. İstanbulspor 13 20
7. Tuzlaspor 12 20
8. Kocaelispor 13 20
9. Samsunspor 13 19
10. Adanaspor 14 18
11. Menemenspor 13 17
12. Gençlerbirliği 13 17
13. Boluspor 13 16
14. Denizlispor 13 15
15. Bursaspor 13 14
16. Manisa FK 14 14
17. Ankara Keçiörengücü 13 13
18. Altınordu 14 13
19. Balıkesirspor 13 7
Takımlar O P
1. Chelsea 13 30
2. Man City 13 29
3. Liverpool 13 28
4. West Ham 13 23
5. Arsenal 13 23
6. Wolverhampton 13 20
7. Tottenham 12 19
8. M. United 13 18
9. Brighton 13 18
10. Leicester City 13 18
11. Crystal Palace 13 16
12. Brentford 13 16
13. Aston Villa 13 16
14. Everton 13 15
15. Southampton 13 14
16. Watford 13 13
17. Leeds United 13 12
18. Burnley 12 9
19. Norwich City 13 9
20. Newcastle 13 6
Takımlar O P
1. Real Madrid 14 33
2. Atletico Madrid 14 29
3. Real Sociedad 15 29
4. Sevilla 14 28
5. Real Betis 15 27
6. Rayo Vallecano 15 24
7. Barcelona 14 23
8. Athletic Bilbao 14 20
9. Espanyol 15 20
10. Valencia 15 19
11. Osasuna 14 19
12. Villarreal 14 16
13. Celta de Vigo 15 16
14. Mallorca 15 16
15. Deportivo Alaves 14 14
16. Granada 14 12
17. Cádiz 15 12
18. Elche 14 11
19. Getafe 15 10
20. Levante 15 7
Namaz Vakti 29 Kasım 2021
İmsak
Güneş
Öğle
İkindi
Akşam
Yatsı

Gelişmelerden Haberdar Olun

@